Miasto (ok. 3 tys. mieszkańców) na czeskim Śląsku, u wschodnich podnóży Gór Złotych. Pierwsza wzmianka o wsi Jawornik – jako części majątku biskupów wrocławskich z ośrodkiem w Nysie pochodzi z końca XIII wieku. Wtedy też prawdopodobnie powstał zamek na Jańskim Wierchu, wymieniany w roku 1307. Miasto rozwinęło się z podgrodzia zamku, prawa miejskie uzyskało w roku 1549. Podczas wojen husyckich w roku 1428 miasto zajęli taboryci i władali nim do roku 1432. W roku 1432 biskup wrocławski wykupił Javornik z przyległościami. Największy rozwój Javornik odnotował na początku XVI wieku, kiedy to na biskupiej stolicy wrocławskiej zasiadł Jan Thurzo – inicjator renesansowej rozbudowy zamku. W okolicy kwitło wówczas górnictwo, powstawały huty i hamernie. Zwiastunem złych czasów był wielki pożar drewnianej zabudowy miasta w roku 1576. Jednakże prawdziwym dopustem stała się wojna trzydziestoletnia. Już na jej początku przez Javornik przeszły wojska śląskie. Potem obozowały tu oddziały Wallensteina, szwedzka armia generała Wittenberga. Pochodom wojsk i kontrybucjom towarzyszyły zarazy.

Javornik - panorama from the castle

Centrum Javornika

Po zniszczeniach wojennych miasteczko podnosiło się powoli – rozwój przerwały wojny śląskie. Po wojnie siedmioletniej Javornik wraz z czeską dziś cząstką Śląska pozostał ostatecznie po stronie austriackiej. Schronił się tu poplecznik cesarza biskup wrocławski Gotard Filip Schaffgotsch, który przeniósł na zamek Jański Wierch ośrodek administracyjny i okazał się doskonałym gospodarzem. W Javorniku rozwijało się wówczas prężnie tkactwo. W roku 1825 miasto dotknął wielki pożar, widoczny ponoć aż z Wrocławia i Ołomuńca. Mimo to szybko się odbudowało, uzyskując oświetlenie gazowe, urząd pocztowy, a potem połączenie kolejowe. Dziś jest niewielkim, przygranicznym miasteczkiem z górującym nad niewielkim rynkiem zamkiem Jański Wierch. Jak wyżej wspomniano powstał on w 2 połowie XIII wieku.

Jansky vrch - courtyard of the castle

Na dziedzińcu zamkowym

Na początku wieku XIV znajdował się w państewku książąt świdnickich, którzy przekazali zamek w roku 1348 biskupowi wrocławskiemu Przecławowi z Pogorzeli. W XV wieku zamek podupadł, nie tylko wskutek najazdu husytów, ale także wskutek polityki biskupów, którzy nie odbudowywali go by nie stał się punktem oporu szalejących w tych czasach na sudeckiej rubieży raubritterów. Dopiero pod koniec XV wieku biskup Jan Roth podjął modernizację warowni. Kontynuował ją Jan Thurzo, który nadał zamkowi renesansowy wygląd i obecną nazwę – pochodzącą od patrona diecezji wrocławskiej św. Jana Chrzciciela. W 2 połowie XVIII wieku budowla otrzymała za sprawą wspomnianego biskupa Gotarda Filipa Schaffgotscha cechy barokowe. Obecnie mieści się tu muzeum z okazałą kolekcją fajek.

Bishop castle in Javornik

Zamek Jansky vrch

Najdete nás na mapy.cz

Advertisements