Wąskie siodło oddzielające Góry Sowie od Bardzkich, przez które przebiega szosa z Woliborza do Ząbkowic Śląskich. Właściwa przełęcz leży na południowy-zachód od tzw. Małej Przełęczy Srebrnej to jest najwyższego punktu powyższej szosy, gdzie znajduje się płatny parking i węzeł szlaków turystycznych (czerwony: z Nowej Rudy Słupca na Przełęcz Woliborską, niebieski z Barda na Przełęcz Woliborską, zielony z Ząbkowic Śl. na Przełęcz Srebrną oraz żółty ze Srebrnej Góry). W okolicy przełęczy przebiega również słabo oznaczona ścieżka dydaktyczna dawnej kolei zębatej.

Under Żdanowski viaduct

Wiadukt żdanowski

To właśnie dawna trasa kolei należy, obok twierdzy srebrnogórskiej, do największych atrakcji okolic przełęczy, szkoda że zaniedbanych. Uruchomiona w roku 1906 kolej sowiogórska na trasie Srebrna Góra – Wolibórz stanowiła część magistrali biegnącej z Dzierżoniowa przez Bielawę i Srebrną Górę do węzła w Ścinawce Średniej. Projekt trasy opracowano w latach 1895-96. W założeniu miała ona służyć nie tylko jako atrakcja turystyczna, ale przede wszystkim jako szlak transportowy węgla z noworudzkich kopalń do zakładów przemysłowych w Kotlinie Dzierżoniowskiej. Dlatego do inwestycji obok lokalnych gmin dołożył się także niemiecki skarb państwa.

Dawna linia zębatej kolejki sowiogórskiej

Wąwóz skalny na trasie dawnej kolei

Najwięcej problemów sprawił oczywiście górski odcinek nad Srebrną Górą, na którym miejscami, na długości łącznej ok. 6,6 km musiano zamontować dodatkową szynę zębatą oraz przystosować specjalne parowozy. Nachylenie trasy wynosiło tu nawet do 6 %, dość sporo jak na warunki kolejowe. Odcinek srebrnogórski zamknięto jeszcze przed II wojną światową w roku 1931 w wyniku kryzysu ekonomicznego (sama Srebrna Góra prawa miejskie utraciła już po wojnie). Przyczyną były również wysokie koszty eksploatacji i mała przepustowość szlaku (125 ton na skład) tak, że bardziej opłacało się transportować rudę trasą okrężną przez Ząbkowice i Kłodzko. Już w latach 1933-34 rozebrano tory.

Former rail viaduct - Góry Sowie

Wiadukt srebrnogórski

Do dziś świadectwem minionego miejscowego cudu techniki są dwa ceglane wiadukty – pierwszy nad Żdanowem (po przeciwnej stronie góry Ostróg, niestety oznaczony tabliczkami: „grozi zawaleniem”) o wysokości 24 metrów (dojście od Przełęczy Srebrnej za szlakiem rowerowym lub zielonym), drugi poniżej przełęczy Srebrnej o wysokości 28 metrów oraz wysadzony w skałach na odcinku między wiaduktami wąwóz, którego dnem biegną szlaki zielony i niebieski. Odwiedzając forty srebrnogórskie warto zatem odbyć krótki, ok. 4-kilometrowy spacer pętelką wokół Ostroga umożliwiający obejrzenie śladów dawnej kolei.

Sheep at Przelecz Srebrna (Silver Pass)

Owce na Przełęczy Srebrnej

PROPOZYCJE WYCIECZEK

TRASA

OSMAPA

Reklamy