Najwyższy szczyt Karkonoszy, Sudetów i Republiki Czeskiej zarazem wyrasta 200 metrów ponad główny grzbiet Karkonoszy okazałą piramidą zbudowaną z odpornych na wietrzenie metamorficznych hornfelsów. Zbocza, podcięte z obu stron – północnej i południowej kotłami Łomniczki i Upskiej jamy, pokrywa rozległe, polodowcowe gołoborze. Górę znano już w późnym średniowieczu, pierwsze udokumentowane informacje o jej zdobyciu od strony czeskiej pochodzą z 1456 roku i dotyczą Wenecjanina poszukującego złota w pobliskim Obrzym Dole. Na szczyt udawali się wówczas głównie mieszkańcy okolicznych dolin – w roku 1577 stanęła tu m.in. 12-osobowa grupa mieszczan z Trutnova. Duża wysokość względna i błąd w pomiarach Jiżiego z Rasne, który określił wysokość góry na ponad 2000 m n.p.m., dały Śnieżce na pewien czas miano jednej z najwyższych znanych gór Europy.

Path to Lucni bouda

Śnieżka – widok z Równi pod Śnieżką

W 1677 roku wierzchołek Śnieżki odwiedzili pierwsi szlachcice z Rzeczypospolitej – podkanclerzy i hetman polny litewski Michał Kazimierz Radziwiłł oraz stolnik żmudzki Teodor Bilewicz, którzy wjechali tu z Cieplic konno, który tak opisywał w swoim diariuszu tę eskapadę:

„Situs tedy tego miejsca jest między potężnymi górami, które excedunt altitudine cursum nubium, mianowicie jedna, która się nazywa Rywenzal, nad inne excedens dużo altitu­dine, samoskalista; in cujus cacumine jest kaplica murowana. Pro curiositate jechaliśmy na nię. Jest tedy in altum z rów­niny rachując mil trzy, mil półtora można eąuitare, ale difficulter; drugie półtorej ledwo pieszo, propter summam skał ostrych i zwalistych. Wierzch na ćwierć mili, nim do owej ka­plicy dojdzie, z samej skały, niczem nie obrosłej ani ziemi na sobie nie mającej: same kamienie bardzo małym mchem czerwonym znajdują się obrosłe (jakoż ich tam siła). Ten mech w cieple albo między szaty włożon cale z kamieńmi (bo divelli od nich nie może) summum fiołków facit odorem. Niżej zaś trochę niż kaplica, na tej górze jest jezioro nullum adferens fructum, bo ani ryby żadnej niema w sobie ani łowić, choćby była permissia, bo zaraz, skoro czółna poro­bią, to i ludzie, jeśli w nich będą, zatopią, i same czółna, skoro na wodę bywają puszczone, to exnunc toną. Ex traditione po­wiadają, że diabeł tam tymże imieniem co góra Rywenzahl inhabitat, bo saepe apparebat. Myśmy go nie widzieli ale proxime habitantes powiadali, że go immediate przed niedziel kilka widzieli.” (cyt. za: W. Konopczyński: Opis Wrocławia i Cieplic z XVII wieku, Sobótka 1948).

Rejon Śnieżki na mapie S. Huttela z XVI wieku

Góra była wówczas popularna wśród kuracjuszy z cieplickiego uzdrowiska. Trwała wtedy również budowa na szczycie kaplicy fundacji hrabiego Leopolda Schaffgotscha, który w ten sposób postanowił utrwalić swoje posiadanie nad śląską częścią Karkonoszy. Kaplica wyświęcona w 1681 roku otrzymała imię świętego Wawrzyńca. Ma ona formę rotundy krytej gontowym dachem, której ściany oszalowano deskami. W roku 2010 przeprowadzono renowację fresków w skromnym wnętrzu.

Sniezka (1603 m)

Śnieżka – widok od strony Karpacza

Kaplica stanowiła w czasie niepogody schronienie dla coraz liczniejszej rzeszy wędrowców. Już w roku 1696 wyłożono w  niej  księgę wpisów dla odwiedzających. Od 1708 odbywały się tu regularne nabożeństwa z odpustem w  dniu świętego patrona to jest 10 sierpnia, który gromadził kilkuset pielgrzymów. W 1790 roku wspiął się na wierzchołek Johann Wolfgang Goethe, a w roku 1800 John Quincy Adams – późniejszy prezydent USA. W 1801 roku, w sezonie letnim zanotowano 551 wpisów do księgi pamiątkowej, w 1828 – już 808. Rosnący ruch turystyczny oraz kasata zakonu cystersów w roku 1810 w Prusach spowodowały przekształcenie kaplicy w gościniec. W 1850 roku wzniesiono na szczycie pierwsze schronisko turystyczne, odbudowane następnie w roku 1862 po pożarze. Również w roku 1850 dokonano ponownej poświęcenia kaplicy św. Wawrzyńca.

17th century St. Lawrence's chapel on the top of Sniezka

Kaplica św. Wawrzyńca na Śnieżce

Od 1872 roku w schronisku mieściła się najwyżej położona w Prusach agencja pocztowa, w której można było nabyć jedną z pierwszych na świecie widokówkę. Pod koniec XIX wieku miała na szczyt zostać zbudowana kolej zębata, plany jednak na szczęście zarzucono. Doprowadzono tu natomiast z górnej części Karpacza brukowaną Drogę Jubileuszową, otwartą w roku 1905 na 25-lecie Towarzystwa Karkonoskiego. Od 1880 roku prowadzono na Śnieżce stałe obserwacje meteorologiczne, w 1900 roku powstało tu nowoczesne obserwatorium działające do roku 1976, którego 18-metrowej wysokości budynek rozebrano dopiero w 1990 roku. Jego funkcję przejął dzisiejszy symbol góry to jest metalowa, „kosmiczna” konstrukcja obecnego obserwatorium w postaci trzech połączonych ze sobą spodków, wzniesiona w 1976 roku.

Meteorogical observatory on the top of Sniezka (1603 m)

Obserwatorium na Śnieżce

Po katastrofie budowlanej w marcu 2009 roku, kiedy to oderwaniu pod naporem śniegu uległa część górnego dysku zostało poddane generalnemu remontowi. Po stronie czeskiej wierzchołka znalazła się górna stacja wyciągu z Pecu pod Śnieżką, niedawno zmodernizowanego na kolej gondolową, oraz nowy budynek poczty z 2007, który zastąpił Czeską Boudę z 1868 roku, rozebraną w roku 2005. 28 sierpnia 2014 doszło na Śnieżce do tragicznego wypadku – Czech uprawiający tzw. basejumping spadł na rumowisko skalne na północnym zboczu, ponosząc śmierć.

Skalista piramida Śnieżki

Klimat Śnieżki jest szczególnie ostry – przez średnio 200 dni w roku temperatura spada poniżej zera, zaś średnia roczna temperatura to około 0,4 stopni Celsjusza. Prędkość wiatru dochodzi w porywach do ponad 200 km/h. Przykładowo, 19 stycznia 2007 roku porywy wiatru na Śnieżce osiągnęły 216 km/h. Typowy jest południowy wiatr fenowy, ciepły i dość suchy, lecz o znacznej prędkości i sile, w tym, zwłaszcza jesienią, fen antycyklonalny przelewający się przez grzbiet i opadający z przyspieszeniem na polską stronę. Występują równeż ciekawe zjawiska takie jak ognie świętego Elma czy widmo Brockenu. Dochodzi też do tzw. spływów gruzowych np. 2 lipca 2009 roku jeden z nich zablokował drogę dojazdową na szczyt.  Z wierzchołka, o ile jest pogodnie, roztacza się wspaniała panorama całych Karkonoszy, Kotliny Jeleniogórskiej i otoczenia, sięgająca przy sprzyjających warunkach nawet Gór Orlickich i Stołowych, Jestedu i Gór Łużyckich, a także… Wrocławia. Szczególnie efektownie prezentuje się Obri dul po stronie czeskiej, pod drugim co do wysokości szczytem Karkonoszy – Studniczną horą. Należy jednak pamiętać, że Karkonosze należą do najbardziej mglistych gór kontynentalnej Europy (M. Błaś, M. Sobik: Mgła w Karkonoszach i wybranych masywach górskich Europy, Opera Corcontica, 2000, nr 37). Przez Śnieżkę przebiega grzbietowy szlak czerwony z Przełęczy Karkonoskiej na Przełęcz Okraj oraz czeski szlak żółty z Velkej Upy.

Another view of Sniezka

Śnieżka z Czarnego Grzbietu

MAPA

Najdete nás na mapy.cz

PROPOZYCJE WYCIECZEK

Z KARPACZA

OD STRONY CZESKIEJ

LINKI

WIĘCEJ O KAPLICY NA ŚNIEŻCE

KAMERY – ZOB. POZYCJĘ ŚNIEŻKA

GALERIA DODATKOWA – PANORAMY ZE ŚNIEŻKI

Inwersja termiczna pod Czarnym Grzbietem
Rużova hora, Liszczi hora / Studniczni i Luczni hora
Biała Łąka, Krkonosz i Wielki Szyszak
Smogornia i Wielki Szyszak

Pielgrzymy / Słonecznik i Góry Izerskie

Reklamy